Dramat pozytywistyczny
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Twórcy pozytywistycznych dramatów mieli trudne zadanie. Byli przecież następcami „wielkiej trójki” polskich propagatorów tego gatunku: Adama Mickiewicza, Juliusza Słowackiego oraz Zygmunta Krasińskiego. Chcąc całkowicie odciąć się od poprzedniej epoki, pisarze II połowy XIX wieku tworzyli sztuki z tezą czy komedie obyczajowe (przykładem może być twórczość Juliusza Narzyńskiego czy komediopisarstwo Michła Bałuckiego).

Uprawiali także tak zwany postromantyczny dramat polityczny, na gruncie którego zasłynął Leonard Sowiński (Na Ukrainie), Ludwika Broel-Plater (Dramat bez nazwy), Aureli Urbański (jego cykl Na poddaszu, Pod kolumną Zygmunta, Dramat jednej nocy).

Autor romantycznych komedii Zemsta oraz Śluby panieńskie – Aleksander Fredro pod koniec życia zaczął powiększać zbiory utworów utrzymanych w duchu pozytywistycznych komedii i komediofars, a Kazimierz Zalewski zyskał sławę innym rodzajem komedii, a mianowicie komedią społeczną (Z postępem). O problemach różnych warstw społecznych pisał także czołowy publicysta epoki - Aleksander Świętochowski (np. Aureli Wiszar).

Dramat pozytywistyczny na pierwszym miejscu stawiał sztuki z teza oraz obyczajowe komedie. Swoja tematyką obejmował zagadnienia historyczne i mieszczańskie.

Pierwszy typ dramatu, nawiązujący do romantyzmu tworzyli m.in. Józef Szujski, Wincenty Rapacki. Przedstawiali oni losy wybitnych jednostek, wydarzenia dziejowe, w których uwydatniały się namiętności prowadzące bohatera do zbrodni albo poświęceń. Z kolei dramat mieszczański opierał się na stereotypach w kreacji bohaterów, sytuacji i puenty. Wprowadzał motywy rodzinne; piętnował przesądy stanowe, arystokrację, dorobkiewiczostwo czy pogoń za posagiem.

Dramaty pisali:
• Michał Bałucki - „Grube ryby”, „Klub kawalerów”,
• Józef Bliziński - „Rozbitkowie”;
• Aleksander Świętochowski - „Nieśmiertelne dusze”, „Niewinni”;
• Gabriela Zapolska - „Moralność Pani Dulskiej”.

Dramat pozytywistyczny nawiązywał do epoki oświecenia; wpływ miała twórczość Moliera. Sztuki usytuowane są w realiach współczesnego życia. Bohaterowie mają wyrazistą osobowość (dorobkiewicz, prosty szlachcic). Istnieje założenie, by nie tyle bawić i śmieszyć, ale pouczać i krytykować - umoralniająca tendencja.

strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela - wiadomości wstępne
2  Katarynka - interpretacja tytułu
3  Szczegółowe streszczenie Potopu



Komentarze
artykuł / utwór: Dramat pozytywistyczny




    Dodaj komentarz (komentarz może pojawić się w serwisie z opóźnieniem)


    Imię:
    E-mail:
    Tytuł:
    Komentarz:
     





    Tagi: